Ons product komt met voedsel in aanraking

Verordening (EG) nr. 1935/2004 is het kader voor alles wat met levensmiddelen in aanraking komt. Zij is van toepassing op materialen en voorwerpen die in hun eindstadium bestemd zijn om met levensmiddelen in contact te worden gebracht, die al met levensmiddelen in contact zijn en daarvoor bestemd waren, of waarvan redelijkerwijs te verwachten is dat zij bij normaal of voorzienbaar gebruik met levensmiddelen in contact worden gebracht of hun bestanddelen aan levensmiddelen afgeven (artikel 1, lid 2). Antiek, bekledings- of bedekkingsmaterialen die deel uitmaken van het levensmiddel en samen met het levensmiddel kunnen worden opgegeten, zoals die welke kaaskorsten bedekken, en vaste installaties voor watervoorziening vallen daarbuiten (artikel 1, lid 3).^[1]

De kernplicht is kort. Materialen en voorwerpen moeten worden vervaardigd volgens goede fabricagepraktijken, zodat zij bij normaal of voorzienbaar gebruik geen bestanddelen aan levensmiddelen afgeven in hoeveelheden die de gezondheid van de mens in gevaar kunnen brengen, een onaanvaardbare verandering in de samenstelling van de levensmiddelen kunnen veroorzaken of de smaak en geur kunnen aantasten (artikel 3, lid 1). De etikettering, de reclame en de presentatie ervan mogen consumenten niet misleiden (artikel 3, lid 2). De gedetailleerde regels voor goede fabricagepraktijken staan in Verordening (EG) nr. 2023/2006: een gedocumenteerd kwaliteitsborgingssysteem, vooraf vastgestelde specificaties en documentatie, in alle stadia van fabricage, verwerking en distributie tot en met, maar met uitzondering van, de productie van uitgangsstoffen (artikelen 2, 4, 5 en 7).^[1][3]

Specifieke maatregelen voegen detail toe per materiaal. Bijlage I noemt 17 groepen waarop zij betrekking kunnen hebben, waaronder kunststoffen, keramiek, glas, metalen en legeringen, papier en karton, rubbers, siliconen, drukinkten, vernissen en coatings, en hout (artikel 5 en bijlage I). Specifieke maatregelen moeten vereisen dat de materialen waarop zij betrekking hebben, vergezeld gaan van een schriftelijke verklaring dat zij aan de toepasselijke regels voldoen, met passende documentatie die beschikbaar is om dit aan te tonen (artikel 16, lid 1); wanneer er geen specifieke maatregel is, mogen de lidstaten nationale regels over verklaringen handhaven of vaststellen (artikel 16, lid 2).^[1]

Voor kunststoffen is de specifieke maatregel Verordening (EU) nr. 10/2011, die van toepassing is vanaf 1 mei 2011 (artikel 23). Zij heeft betrekking op materialen en voorwerpen die uitsluitend uit kunststoffen bestaan, op kunststof meerlaagse structuren, op bedrukte of gecoate kunststoffen en op kunststoflagen in doppen, sluitingen en voorwerpen van meerdere materialen, maar niet op ionenwisselaarharsen, rubber of siliconen (artikel 2). Kunststoffen mogen niet meer dan 10 mg bestanddelen per dm² oppervlak dat met levensmiddelen in contact komt afgeven, of 60 mg per kg levensmiddelensimulans voor levensmiddelen voor zuigelingen en peuters zoals gedefinieerd in de Richtlijnen 2006/141/EG en 2006/125/EG (artikel 12), en voor stoffen op de lijst van de Unie gelden de specifieke migratielimieten in bijlage I (artikel 11, lid 1). Verordening (EU) 2023/1442 heeft onbehandeld houtmeel en onbehandelde houtvezels van de lijst van de Unie geschrapt, en Verordening (EU) 2025/351 heeft artikel 14 bis toegevoegd over instructies en waarschuwingen voor voorwerpen voor herhaald gebruik. De schriftelijke verklaring van overeenstemming moet beschikbaar zijn in de handelsstadia anders dan de detailhandel, de informatie van bijlage IV bevatten en worden vernieuwd wanneer wijzigingen de migratie beïnvloeden (artikel 15), met onderbouwende documenten die op verzoek beschikbaar zijn voor de autoriteiten (artikel 16). Sinds 20 januari 2025 verbiedt Verordening (EU) 2024/3190 het gebruik van bisfenol A in kunststoffen, vernissen en coatings, rubbers, siliconen, lijmen, drukinkten en ionenwisselaarharsen voor contact met levensmiddelen, en het in de handel brengen van materialen die ermee zijn vervaardigd, behalve voor de gebruiken die in bijlage II zijn opgenomen (artikelen 1 en 3); voorwerpen die volgens de oude regels zijn vervaardigd, mochten slechts tot 20 juli 2026 voor het eerst in de handel worden gebracht, met latere data voor enkele genoemde gebruiken (artikelen 11 en 12).^[2][4]

Het product moet ook aangeven wat het is. Voorwerpen die bij het in de handel brengen nog niet met levensmiddelen in contact zijn, dragen de woorden ‘voor contact met levensmiddelen’, een specifieke gebruiksaanduiding of het symbool van bijlage II, waar nodig bijzondere instructies voor veilig gebruik, de naam en het adres van het verantwoordelijke, in de EU gevestigde bedrijf en een identificatie die traceerbaarheid waarborgt (artikel 15, lid 1). De aanduiding is niet nodig voor voorwerpen die duidelijk voor levensmiddelen zijn bestemd (artikel 15, lid 2), en in de detailhandel moet de informatie worden verstrekt in een taal die kopers gemakkelijk begrijpen (artikel 15, lid 4). Exploitanten beschikken over systemen waarmee zij kunnen aantonen wie hen heeft beleverd en aan wie zij hebben geleverd (artikel 17, lid 2).^[1]