Onze verpakking gebruikt niet-metrische eenheden

Richtlijn 80/181/EEG legt vast welke meeteenheden in de EU mogen worden gebruikt. De wettelijke eenheden om hoeveelheden uit te drukken zijn die van hoofdstuk I van de bijlage: de SI-basiseenheden, zoals de seconde, de meter, de kilogram, de ampère en de kelvin, hun decimale veelvouden en onderdelen, en de andere in dat hoofdstuk genoemde eenheden (artikel 1, onder a). De verplichting heeft betrekking op gebruikte meetinstrumenten, verrichte metingen en hoeveelheidsaanduidingen in meeteenheden (artikel 2, onder a). De lidstaten passen de richtlijn sinds 1 oktober 1981 toe (artikel 7), en de geconsolideerde tekst omvat de actualisering van de SI-definities van 2019 door Richtlijn (EU) 2019/1258 van de Commissie.^[1]

Imperiale eenheden zijn alleen toegestaan naast de metrische waarde. Een aanvullende aanduiding is een hoeveelheidsaanduiding in een eenheid die niet in hoofdstuk I staat en die een aanduiding in een eenheid van hoofdstuk I vergezelt; het gebruik ervan is toegestaan (artikel 3, leden 1 en 2). De aanduiding van hoofdstuk I moet overheersen: aanduidingen in andere eenheden worden uitgedrukt in tekens die niet groter zijn dan die van de overeenkomstige aanduiding van hoofdstuk I (artikel 3, lid 4). De lidstaten kunnen nog steeds eisen dat meetinstrumenten één wettelijke eenheid tonen (artikel 3, lid 3).^[1]

Enkele niet-metrische eenheden blijven als wettelijke eenheid bestaan, maar alleen voor genoemd gebruik en alleen in de lidstaten waar zij op 21 april 1973 waren toegelaten (artikel 1, onder b). Hoofdstuk II somt ze op: de mijl, de yard, de voet en de inch voor verkeersborden en voor afstands- en snelheidsmeting, de pint voor getapt bier en cider en voor melk in statiegeldverpakkingen, en de troy ounce voor transacties in edele metalen. De eenheden met een beperkte geldigheidsduur in de hoofdstukken III en IV mochten niet langer worden gebruikt na respectievelijk 31 december 1994 en 31 december 1999 (artikel 1, onder c en d).^[1]

Voor voorverpakte goederen gelden aanvullende regels. Richtlijn 76/211/EEG heeft betrekking op voorverpakkingen die in constante nominale hoeveelheden tussen 5 g of 5 ml en 10 kg of 10 l worden verkocht (artikel 1). Voorverpakkingen die daaraan voldoen, mogen het ℮-teken dragen (artikel 3, lid 1); zij vermelden het nominale gewicht of volume in kilogram, gram, liter, centiliter of milliliter, in cijfers van minstens 2 tot 6 mm hoog afhankelijk van de hoeveelheid, en imperiale aanduidingen mogen niet groter zijn dan de SI-aanduidingen (bijlage I, punt 3.1). De ℮, die de richtlijn omschrijft als een kleine ‘e’ in de vorm zoals weergegeven in Richtlijn 71/316/EEG, is minstens 3 mm hoog en staat in hetzelfde gezichtsveld als de nominale hoeveelheid; een merkteken identificeert de verpakker of de in de EU gevestigde importeur, die ervoor verantwoordelijk is dat de voorverpakkingen aan de richtlijn voldoen (bijlage I, punten 3.2, 3.3 en 4). Het Hof heeft geoordeeld dat een verpakker die elke voorverpakking meet, het teken zonder voorafgaande toestemming mag gebruiken, terwijl een verpakker die de hoeveelheden alleen controleert, controleprocedures moet hanteren die door de nationale ijkdiensten zijn erkend (zaak 96/84).^[2][4]

Beide richtlijnen staan in bijlage I bij Verordening (EU) 2019/1020, zodat markttoezichtautoriteiten corrigerende maatregelen kunnen eisen wanneer verpakkingen niet conform zijn, waaronder het herstellen van formele non-conformiteit, en producten uit de handel kunnen laten nemen of de verkoop ervan kunnen beperken wanneer geen corrigerende maatregelen worden genomen (artikel 16).^[3]